İnan SABIRCAN

  BİR KENTİN UNUTULMAYAN YÜZLERİ Kısır siyasetin ve seçimlerin darmadağın ettiği, her şeyi küçük parçalara ayırdığı zihinlerin bunca gürültüye nasıl dayandığını düşünürken yine kendimi edebiyata sığınmış buldum. Bunca gürültünün içinde sanal hayatın ve dijital hayatın kolpaları beni yoruyordu. Bir yandan “Neler oluyor?” diye merak ediyor, diğer yandan kendime “Ne olacağını zaten biliyorsun” diye telkinde bulunuyor, kendimi koşullandırıyordum. İnsanız; maalesef umut etmek, varoluşumuzun içinde var. Ataları son nefesine kadar çarpışmış bir ailenin devamcısıyım; devamsızlıklarım çok olsa da… Hafta sonu memlekete gittiğimde hâlâ kitap satmaya çalışan bir dükkândan Ali Özenç Çağlar’ın *Kırık Dökük Portreler* adlı kitabını aldım. Elime almamla bitirmem bir oldu. Kendisi hem yaşça hem de fikirce benden büyük, “üstadım” statüsündedir. İkinci romanımı yazarken onun yol göstericiliği ve edisyon konusundaki yardımları olmasaydı, *Yoldaşım Woswos*’u bugünkü hâline getiremezdim. Bu yazı, ya...

  Hırs – Düşüş – Tefekkür Nazlı nazlı salınan, yüz bin yıllardır oradan akıp giden nehrin oluşturduğu kıvrımlara bakıp bir sigara daha yaktı; dümdüz ovadaki yemyeşil bağların ve beyaz bağ direklerinin nizamına baktı. Torunu, son kökleri kontrol edip ona doğru yürümeye başlamıştı. Vakit ne garip akıyordu; insan hayatı bu koca kâinatta neye tekabül ederdi ki? Aklı yine geçmişe gitti: Nerede hata yapmıştı? Nasıl bu hâle gelebilmişti? Öykü, yıllar yıllar önce başlıyordu. Karanlık doksanlı yıllar; yer Türkiye, şehir ise Ege’de bir kasabaydı. Şehrin ileri gelenleri, siyasete karışmamış temiz bir oğlan arıyordu. Geçmiş nesiller kendini kirletmişti; hem söz dinlemezlerdi hem de onlarla uğraşmaya gerek yoktu. Hiç siyasete karışmamış oğlanı evde FIFA oynarken buldular. Çocuk okulda hırslıydı; notları yüksekti, hatasızdı ve hep sanki bir şeylere hazırlanıyormuş gibiydi. Şehrin ileri gelenleri için biçilmiş kaftandı. Akranları, “Memleket iyi durumda değil” diyerek çıkış yolları ara...

  **Bağımsız Sinemada Bir Yol: Driveways** *Driveways* (2019), Amerikan Bağımsız Sineması’nın minimalist bakış açısıyla; bireysel ve toplumsal yabancılaşma dinamiklerini, ötekileştirme süreçlerini ve sosyal bağlılıkların dönüşümünü ele alan bir drama filmidir. Estetik paradigmasını muhteviyatıyla birleştiren film, günümüz sinema söylemine mütevazı ancak derinlikli bir epistemolojik katkı sağlamaktadır. Bu makale, filmin tematik incelemesini, Amerikan Bağımsız Sineması geleneğindeki yerini ve karakter analizlerini içermektedir. **AMERİKAN BAĞIMSIZ SİNEMASI** Sinema ve cep romancılığı sektörleri, ABD’de çalışmak dışında bir şey bilmeyen işçi sınıfının oyalanmasına yönelik olarak kurgulanmıştır. Teknoloji geliştikçe ev işlerini yapan makineleri satın alan çalışan sınıflar; çamaşır, ev temizliği ve bulaşık gibi yorucu yüklerden kurtuldukça zamanlarını doldurmakta zorlanmaktadır. Basit filmler ile üçüncü şahıs ağzıyla yazılmış, kolay anlaşılır aşk ve “kariyer başarısı” anlatan rom...

  Yirmi Beş Kuruş İçin… (Öykü) Can, o sabah hayatının en küçük hatasını yapacağını bilmiyordu. Yirmi beş kuruş, her şeyine mal olacaktı. Gecenin sıcağı, İzmir’in dinmeyen esintisiyle pencereden içeriye hızla girmekteydi ve o yine uyuyakaldı.   Sabah güneşi İzmir’i kavurduğunda, ter içinde uyandı. Çukurda kalan semtler yanıyordu; tepelerdekiler serin miydi acaba? İçindeki çukura kızdı, aslında gücü yetmediği için çukurdaki semtlerden ev aldığı için kendine kızgındı.   Yandaki metal para öbeğine bakıp iç geçirdi. Can’ın günlerdir ertelediği bu metal paraları ayıklayıp markete götürme işi gözünde büyüyordu. Daha sınava bir yıl var diye her şeyi erteleyen öğrenciler gibi, az daha biriksin sonra götürürüm diye iç geçirdi. Çayı demleyip, dışarıya ekmek ve gazete almaya çıktı. Hafta sonu gazete almayı bir türlü bırakamamıştı.   Evde olan onca teknolojik cihaza rağmen, her pazar gazetesini almazsa, ölüm döşeğindeki davaya ihanet, kaybettiği arkadaşlarını sırtta...

Bir Gün Mutlaka Delireceğim Günlük hayatın içinde yanınızdan geçenlerin yazılarınıza eşlik etmesi “normalde” kalmanın iyi bir anahtarıdır. “Normal” kalmak, günün mantık zeminli tutarlılığını yakalamakla ilgilidir. Mantık zeminine inşa edilen normalin ise yüzlerce farklı kendini ifade etme ve anlatma yöntemi vardır. Reklam, promosyon ve ünlüler geçidi olmuş ülkemizdeki bunca kuru gürültü içinde ancak yakalayabildiğim —benim için geç, sizin için “normal ve vaktinde” keşif diyebileceğim— yazar Ruhşen Doğan Nar, ünlüler ve fenomenler, duble ahlaklılar, her şeyi şak diye çözenler ülkesinde normal hayata tutunmak için bir gün mutlaka delireceğine dair bir yöntem geliştirmiş. Düdüklü tencere bile belli aralıklarla basınçlı havayı dışarıya atmalı. Bireysel ve/veya sanatsal faaliyetlerimizde günlük hayatın baskısını suni bir dengeye alamazsak, mutlaka toplu olarak delireceğiz. Yazarın diğer kitaplarını okuduğumdan, Bir Gün Mutlaka Delireceğim öykü kitabının, şu ana kadar güncel politik ...

Ümit Bayazoğlu alanında üretken bir yazar, yazarın Uzun İnce Yolcular kitabından etkilendim.  Bu kitabında bizi kapıda karşılayanlar... Siyah Prenses Camara Fatumata Sökmen , Çıplak ayaklı kontes Ayşe Nana, Prenses Fazıla , Sakallı Celal , İstanbul aşığı Çelik Gülersoy, Karıncaezmez Şevki , dünyayı denizlerden dolaşan adam Sadun Boro , alkış kralı Dario Moreno , Hippiler Kraliçesi Perihan , sapına kadar karikatürcü Zeki Beyner , Amigo Orhan , Çanakkaleli Baudelaire Orhan Talat Şalcıoğlu , Alaylı Ekspresyonist Aktedron Fikret , Hayal fabrikatörü Hasan Kazankaya … Geçen günlerde Çanakkale’de yaşayan bir dostumla Ümit Bayazoğlu’nun Orhan Talat Şalcıoğlu üzerine konuşmak istediğimde yıllar önce okuyup, hatırlamakta zorluk yaşadığım bu karakterin tekrar hafıza sarayımda kaybolmasına, yitip gitmesine gönlüm el vermedi, kaybolmaması için buraya okuma parçası olarak alıyorum. Fazla söze gerek yok, karşımızda: Çanakkaleli Baudelaire: Orhan Talat Şalcıoğlu Çanakkale gazeteleri, şair Orhan T...

  Kuzeyden gelen rüzgâr, boğazın üstünden tuz kokusunu alıp odamın açık balkon kapısından ciğerlerime ulaştı. Hayat denilen kavga önce kuş sesleriyle sonra arabaların pat pat yapan egzoz sesleriyle tekrar başladı. Bugün canım hiçbir şey yapmak istemiyordu. Yine bir cumartesi yine ne yapacağını bilememe hali. Okuyacak gazete kalmadı, ah keşke basılı düzgün gazeteler olsaydı, içinde bizi üzmeden gerçek haberler anlatan. Bu sosyal medyadaki political correct işi beni çok yordu, cumartesi eki istiyorum, cumartesi kahvaltısında masamda duracak, çayımı içtikten sonra sayfalarını karıştıracağım gerçek bir gazete. Sıkıntımı geçiremese de beni oyalasın. Dijital de olur, sıkmasın beni, oyalasın, yoksa gider dünyayı kurtarmak yerine seramik kursuna üye olurum. Yatakta öylece uyanık yatıp tavana bakmak, başımı ağrıtacak, biliyorum. Tavandaki kolon laf atıyor, ciddiye almıyorum. Odama dolan serinlikle ürperip, ayaklarımı örtüyorum. Her daim koşmayı, savaşmayı öğütleyen uyarıcılara bugünlük kend...

  Başlangıç ve bitiş cümleleri yazıl arı yazılırken  her vakit ikircimli ol ur , böyle durumlarda o harika sözcük imdadımıza yetişir. Yeni biriyle mi tanışacaksınız,  karşınızdakilerle  doğru başlangıç için  size  el açar; merhaba. Eski dostlara hâlâ oralarda bir yerde olduğunuzu mu hatırlatacaksınız, nereden geldiği belli olmayan camda seken küçük bir taş gibidir; merhaba. Ne olduğunu anlatmanın en kısa yolu bazen tek bir sözcüktür; merhaba. 2015 yılında yurt dışına çıktığımda dinlenme tesislerinde elinde telefon bulunan Romanyalılar bizim Türk olduğumuzu anlayınca he p  selamın aleyküm çek ti . Ben de ısrarla merhaba diye yanıt ver dim . Birden bakışları değişip yüzleri ekşiyor ve konuyu değiştirip yanımızdan uzuyorlardı . Onların da bildiği bir şey vardı, size merhaba diyen birine dış kabı hariç çalışmayan, sahte cep telefonlarını satamazdınız, kazıklayamazsınız, kolay kolay faka bastıramazsınız. Eğer onlara onların dediği gibi yanıt verseydim, isti...

Bir süredir, günlük hayatın hay huyundan başımı kaldıramadım, yıllar sonra kendime yaptığım bir meydan okumayı istediğim şekilde sona erdirme amacım beni yazma ediminden bir süreliğine uzaklaştırdı. Günlük koşuşturmacalar, hayatın yüksek temposu, insanı uzun uzadıya düşünmesine, sorgulama yapmasına mani oluyor. Ekseriyetle, hareket halinde olmanın en güzel tarafı olan biten her şeyi akışına bırakmaktır. Hayatın içinde olmak, kıyısından köşesinden kendini gerçekleştirmek, ifade etmek, kendi ekmeğini kazanmak, kazanmayı denemek insanı kendine getiren edimlerdir. Hayatın içinde koşuştururken bu düşünmeden devam etme hali, kimi insan için mis gibi, kimi insan için ilk başlarda muhteşem görünse de kendine vakit ayıramamak rahatsız edici bir hal almaya başlıyor. Kimi beş yaşında kimi on beş kimi yirmi beş, kimi kırk beş yaşında varoluşsal bir kriz yaşayabiliyor. Neydim, ne oldum, yaptıklarıma değdi mi, vs. Hele elli yaş sonrası zehirlenmiş düzeyde politik aktivite çok fena.  Her neyse, k...